Bir şey yavaş çalıştığında ilk yapılacak iş, hangi kaynağın tükendiğini öğrenmektir: CPU, bellek, disk veya ağ. Bakabileceğiniz iki yer vardır.
1. Panel grafikleri
Hizmetler → VPS'iniz → Sunucuya git → Genel bakış yolunda şunların zaman içindeki değişimini görürsünüz:
- CPU kullanımı: tüm çekirdeklerin ortalaması.
- Bellek kullanımı: kullanılan RAM.
- Disk kullanımı: diskin ne kadar dolu olduğu.
- Ağ kullanımı ve trafik kullanımı: gelen ve giden trafik.
Grafiklerin avantajı geçmişi göstermeleridir: dün geceki takılmalar bir CPU zirvesiyle aynı zamana denk geldiyse bunu hemen görürsünüz.
2. Sistemin içinde: hangi işlem olduğu
Windows
- Task Manager (Görev Yöneticisi,
Ctrl + Shift + Esc): kaynakları kimin tükettiğini görmek için Processes (İşlemler) sekmesi, genel tablo için Performance (Performans) sekmesi. - Resource Monitor (Kaynak İzleyicisi; Run (Çalıştır) penceresine
resmonyazın): hangi işlemin diske okuma veya yazma yaptığını ve hangisinin ağı kullandığını ayrıntılı olarak gösterir.
Linux
# Gerçek zamanlı işlemler (yüklü değilse kurun: apt install htop)
htop
# Bellek: "free" sütununa değil, "available" sütununa bakın
free -h
# Disk alanı ve en çok yer kaplayan klasörler
df -h
du -sh /* 2>/dev/null | sort -h | tail
Linux'ta “free” belleğin az görünmesi normaldir: sistem boştaki RAM'i önbellek olarak kullanır ve bir program istediği anda serbest bırakır. Önemli olan available değeridir.
Nasıl yorumlanır
| Gördüğünüz | Genellikle anlamı |
|---|---|
| CPU'nun sürekli olarak %100'e yakın olması | Kontrolden çıkmış bir işlem var ya da plan, çalıştırdıklarınız için küçük kalmış. |
| Belleğin sınırda olması | Sistem işlemleri kapatmaya başlar veya çok yavaşlar. Windows'ta sistemin kendisinin yaklaşık 4 GB kullandığını unutmayın. |
| Diskin dolu olması (%90'ın üzerinde) | Birikmiş loglar veya yedekler. Hizmetler yazamadıkları için hata verir. du ile veya File Explorer (Dosya Gezgini) üzerinden kontrol edin. |
| Her şey normal ama yavaş | Sorun ağda veya bizim tarafımızda olabilir. Gördüklerinizle birlikte bir destek talebi açın. |
Kullanım haklı bir nedene dayanıyorsa ve sürekliyse planı yükseltme zamanı gelmiştir: bu işlem hiçbir şey taşımadan yapılır.